Çanakkale'de bir arsanın imar durumu nasıl öğrenilir?

Çanakkale'de arsa ya da arazi bakarken duyduğunuz en sık soru şudur: "Buraya ev yapılır mı?" Bu sorunun cevabı ilanda yazanda, satıcının söylediğinde ya da komşu parseldeki yapıda değil, o parselin imar durumunda. Bu yazıda bir parselin imar durumunu nasıl öğreneceğinizi, hangi bilginin resmi olduğunu ve nelere dikkat etmeniz gerektiğini anlatıyoruz.

İmar durumu ne demek?

İmar durumu, bir parselin hukuken nasıl kullanılabileceğini gösterir: konut, ticaret, turizm ya da tarım alanı mı, kaç kat yapılabilir, ne kadar inşaat alanı hakkı var, yola ve komşulara ne kadar mesafe bırakılmalı gibi. Bu bilgiler parselin bağlı olduğu imar planından ve plan notlarından gelir.

Önce sorulması gereken soru: Parsel kimin yetki alanında?

Türkiye'de imar konusunda yetkili kurum, parselin nerede olduğuna göre değişir. İmar Kanunu'na göre belediye ve mücavir alan sınırları içinde yetkili idare belediye, bu sınırların dışında valiliktir; valilik adına bu işleri il özel idaresi yürütür.

Çanakkale'de bu ayrım özellikle önemli. Şehir merkezinde ya da bir ilçe merkezinde bir parsel bakıyorsanız muhatabınız büyük ihtimalle ilgili belediyedir. Ama köylerdeki arsa ve tarlaların önemli bir kısmı belediye sınırlarının dışında kalır; bu durumda imar bilgisi için Çanakkale İl Özel İdaresi ile görüşmeniz gerekir. Parselin hangi tarafta kaldığını bilmiyorsanız, ilçe belediyesine ada ve parsel numarasıyla sormanız yeterli; size doğru kurumu söylerler.

İmar durumunu öğrenmenin üç yolu

1. Resmi yol: İmar durum belgesi

En güvenilir bilgi, yetkili idareden (belediye ya da il özel idaresi) alınan imar durum belgesidir. Başvuruda genellikle tapu bilgisi ve parselin ada/parsel numarası istenir. Belgede parselin plan kararı, yapılaşma koşulları ve varsa özel plan notları yer alır. Satın alma kararı vermeden önce güncel tarihli bir belge görmenizi öneririz; planlar zaman içinde değişebilir.

2. Hızlı ön bilgi: e-İmar ve e-Devlet

Bazı belediyeler imar bilgisini internetten sorgulama imkânı sunar (e-İmar). e-Devlet'te de belediyenize ait bir imar sorgulama hizmeti olup olmadığına bakabilirsiniz. Ancak her belediye bu hizmeti sunmaz ve buradan alınan bilgi bilgilendirme amaçlıdır, resmi belge yerine geçmez. Ön fikir edinmek için işe yarar; karar için resmi belgeyi bekleyin.

3. TKGM Parsel Sorgu: Ne gösterir, ne göstermez?

Tapu ve Kadastro'nun parsel sorgu uygulaması (parselsorgu.tkgm.gov.tr) parselin haritadaki yerini, sınırlarını, yüzölçümünü ve tapudaki niteliğini (tarla, arsa, zeytinlik gibi) gösterir. Bu, parselin gerçekten var olduğunu ve nerede olduğunu doğrulamak için çok değerlidir. Ama tapudaki nitelik ile imar durumu aynı şey değildir. "Arsa" nitelikli bir parselin yapılaşma koşullarını da yine imar durumundan öğrenmeniz gerekir.

Köydeki parseller için ayrı bir not

Belediye sınırları dışındaki köylerde, plan bulunmayan alanlar için ayrı kurallar uygulanır. Burada parselin köy yerleşik alanı içinde mi dışında mı kaldığı belirleyicidir; yapılaşma koşulları buna göre değişir. "Köyde nasılsa herkes ev yapıyor" düşüncesiyle hareket etmeyin. Parselin durumunu il özel idaresinden mutlaka teyit edin.

Satın almadan önce kısa kontrol listesi

• Ada ve parsel numarasını tapudan ya da satıcıdan yazılı alın.
• TKGM Parsel Sorgu'da parselin yerini ve yüzölçümünü kontrol edin.
• Parselin belediye mi il özel idaresi mi yetki alanında olduğunu öğrenin.
• Yetkili kurumdan güncel imar durum belgesi isteyin.
• Plan notlarını okuyun; anlamadığınız kısmı yetkili kuruma ya da bir uzmana sorun.
• Arsayı mutlaka yerinde görün; yol, eğim ve çevre belgede görünmez.

Bizim yaptığımız

Limia Gayrimenkul olarak bir arsayı portföyümüze almadan önce bu kontrolleri kendimiz yapıyoruz ve ilan sayfalarımızda parsel sınırını TKGM verisiyle gösteriyoruz. Bir arsayla ilgili aklınıza takılan bir şey varsa, bizim portföyümüzde olmasa bile, bize yazın; doğru kuruma ve doğru bilgiye birlikte ulaşalım.